Grote houten bruggen mogelijk dankzij chemische behandeling

11 mei 2009 Thomas van de Sandt 1370x gelezen

In Sneek is op 15 april ’s werelds eerste houten brug geopend waarover onbeperkt zware vrachtwagens kunnen rijden. Dankzij een chemische behandeling is het hout bestand tegen insecten, weer en wind. Het lijkt het begin van een nieuwe generatie houten bruggen.

De complete draagconstructie van de nieuwe brug over de A7 bij Sneek – 32 m lang, 12 m breed en 16 m hoog – is opgetrokken uit verlijmde houten elementen. Alleen het wegdek is van staal. ‘Oorspronkelijk was het plan ook een houten wegdek te maken, maar dat bleek maar liefst tweeënhalve meter dik te moeten zijn’, vertelt Peter de Jong, namens ingenieursbureau Oranjewoud werkzaam bij de provincie Friesland.

 

De houten brug, die bij de opening de naam Krúsrak meekreeg, is de eerste ter wereld waarover alle verkeersklassen, dus ook zware vrachtwagens, onbeperkt mogen rijden. Ook de overspanning van 32 meter is voor een houten draagconstructie ongekend.

 

De realisatie van de unieke brug is vooral te danken aan de chemische voorbehandeling van het hout in de fabriek van Titan Wood in Arnhem. Hier wordt het hout volledig geïmpregneerd met azijnzuuranhydride, waarbij hydroxylgroepen reageren tot acetylgroepen.

 

Zowel insecten als zwammen kunnen het geacetyleerde hout maar zeer moeilijk aantasten. Daarbij neemt het behandelde hout nauwelijks water op en zal het niet uitzetten of krimpen onder invloed van vocht. Dat laatste is voor een grote brug van vitaal belang, vertelt De Jong. ‘In het verleden was er bij houten constructies vaak een probleem bij de verbindingen. Die werden verzwakt door uitzetten en krimpen van het hout, waarbij scheurtjes ontstonden. Met deze behandeling is dat geen issue meer.’

 

De brug over de A7 kan zeker tachtig jaar blijven staan, met lage kosten voor het beheer. Het onderhoud bestaat voornamelijk uit het regelmatig schoonsproeien van de constructie. Het hout is gecoat met een glad laagje, zodat het vuil er makkelijk afspoelt.

 

Bij één grote houten brug bij Sneek blijft het niet. In de tweede helft van 2010 komt iets verderop in de Friese gemeente een tweede – iets smaller – exemplaar te staan. Bovendien is OAK Architecten, verantwoordelijk voor het ontwerp van de Sneeker bruggen, bij een ontwerpwedstrijd voor de uitbreiding van de Hollandse Brug bij Almere doorgedrongen tot de laatste drie. Zij werken hun ontwerp, een soort houten gewelfconstructie, nu verder uit. Deze zomer maakt Rijkswaterstaat een keuze tussen de overgebleven kandidaten voor de Hollandse Brug.

 

Harko Meyer van OAK Architecten verklaart de keuze voor hout als constructiemateriaal. ‘Door meer hout te gebruiken is de civiele techniek te verduurzamen. De productie van verantwoord hout zorgt voor minder CO2-uitstoot dan die van beton of staal. Met de techniek van het acetyleren hoef je geen tropisch hardhout te gebruiken. Voor de brug bij Sneek maken we nog gebruik van naaldhout uit Nieuw Zeeland, maar voor de Hollandse brug willen we aan de slag gaan met Nederlandse populier.’

 

Meyer verwacht dat bouwen met hout met de komst van de brug bij Sneek een goede impuls krijgt. ‘We hebben uiteindelijk een heleboel goede respons gekregen en verwachten ook zeker een toekomst voor grote houten bruggen.’

 

De 'Krúsrak' zoals gezien door de winnaar van een fotowedstrijd, uitgeschreven door het projectbureau Rijksweg 7


 


Technisch Weekblad is een uitgave van Beta Publishers.
© 2012 www.technischweekblad.nl - alle rechten voorbehouden.