De zoetwatervoorziening van Zuid Holland is niet ingericht op droge zomers. Probleem is het zoute water uit zee dat met name via de Nieuwe Waterweg binnendringt. Zo’n zouttong kan bij een lage rivierafvoer vrij ver landinwaarts komen, tot voorbij het innamepunt voor zoet water bij Gouda. Om tegendruk te geven aan het zoute water wordt zoet water uit de rivieren de zee ingepompt.

Veruit het meeste rivierwater gaat hieraan op. Tijdens droge zomermaanden wordt per liter water dat is bestemd voor de zoetwatervoorziening in Zuid Holland maar liefst 39 liter naar zee gepompt, zo becijferde DHV voor het Wereld Natuur Fonds (WNF). ‘Het is zonde dat zoveel zoet water uit Duitsland ons land binnenstroomt en dat we daar maar zo weinig nuttig van gebruiken. Dat kun je wel verkwisting noemen’, stelt Theo Klink van het ingenieursbureau.

DHV werkte een casus uit voor de ‘watervoetafdruk’ van tulpenbollen. In een normaal jaar gebruiken tuinders voor de kweek van één kilo tulpenbollen 260 liter water. In droge zomers is echter tot veertien keer zoveel rivierwater nodig om voldoende zoet water naar de Bollenstreek te krijgen en gebruikt men dus 3600 liter water voor dezelfde kilo tulpenbollen.

Volgens het WNF en DHV staat de zoetwatervoorziening van Zuid Holland veel te laag op de politieke agenda. ‘De Deltacommissie onder leiding van Cees Veerman deed aanbevelingen voor zowel de hoogwaterveiligheid als de zoetwatervoorziening, maar het kabinet heeft alleen voor het eerste onderwerp geld gereserveerd. En dat terwijl droge piekzomers wellicht gevaarlijker zijn voor Nederland dan overstromingen’, zegt Klink.

Voor een efficiëntere watervoorziening is het noodzakelijk dat de zoetwater-innamepunten dichtbij de riviermond verdwijnen en worden vervangen door meer oostelijk gelegen innamepunten. DHV is het echter oneens met de commissie Veerman over waar het zoete water voor Zuid Holland precies vandaan moet komen. ‘De commissie stelt voor water uit het IJsselmeer te halen. Daarvoor moet het waterpeil daar wel 1,5 meter hoger. Wij vinden dat een te drastische maatregel. Het is namelijk ook binnen het bestaande watersysteem op te lossen’, aldus Klink.

Hij denkt daarbij aan het leiden van water uit de Lek, via de Krimpenerwaard, naar de Hollandse IJssel. Ook de Merwede kan dienen als zoetwaterbron voor Zuid Holland. Klink: ‘De voorzieningen zijn relatief gemakkelijk aan te leggen, maar dat moet wel nu gebeuren en niet als de situatie straks echt nijpend is. Het kabinet wil nog op de kwestie studeren tot 2015, maar dat is wel erg ver weg.’