De lift: ontstaan en feiten | Technisch Weekblad
Nieuws

De lift: ontstaan en feiten

redactie | woensdag 4 september 2019

Liften maken het leven voor vele mensen een stuk makkelijker; oneindig veel trappen lopen vindt bijna niemand leuk. Hoelang bestaat de lift al, hoe zit het met vastzitten in de lift en met het oog op duurzaamheid: hoe energiezuinig zijn liften eigenlijk?

De eerste ontwikkelingen die hebben geleid tot de hedendaagse lift stammen al af van de tijd voor Christus. Ongeveer 287 jaar voor Christus werd door een Griekse ingenieur een hefplateau verticaal verplaatst met behulp van een windas en bomen. Ook de Romeinen waren bezig met het verticaal in beweging brengen van en hefplateau met behulp van mankracht en dierkracht.

Tijdens de industriële revolutie en stedelijke ontwikkeling die daarop volgde werd de lift steeds belangrijker. Veelal aangedreven door stoommachines. In 1857 leidde dit tot de allereerste lift op stoomkracht, bedoeld voor passagiers in een warenhuis met meerdere verdiepingen in New York. In 1877 werd de basis gelegd voor de elektrische tractielift. De hedendaagse lift werkt ook veelal middels deze wrijvingskracht om voort te bewegen. Echter is de lift in een snel tempo gemoderniseerd.

Grootste en snelste lift ter wereld

In de stad Osaka in Japan bevindt zich de grootste lift ter wereld, die voor het verplaatsen over maarliefst 41 verdiepingen ruimte biedt voor wel 80 passagiers tegelijkertijd. Wat betreft snelheid van de lift zijn in China de koplopers gevestigd. De liften van het CTF-Finance Centre gaan 72 kilometer per uur. Dit is een enorm verschil met de snelheid van één kilometer per uur van de zojuist genoemde eerste passagierslift op stoomkracht van 1857 in New York.

Lift-feitjes

Er is een heleboel dat mensen vaak niet weten over liften. Een van deze dingen is dat de zuurstof in een lift nooit kan opraken. Dit is echter wel waar veel mensen met een liftfobie juist bang voor zijn. De angst voor liften is echter niet geheel ongegrond.

Het is bekend dat per jaar in Nederland 47.000 mensen vast komen te zitten in een lift, en dat er zo’n 43 incidenten van liftopsluiting per dag zijn. Echter is het geruststellend dat dit vaak van korte duur is en mensen over het algemeen snel weer buiten de lift staan. Desondanks zijn er van 1960 tot aan nu 62 overlijdensgevallen bekend als gevolg van een ongeluk in de lift. Ongeveer één derde hiervan betrof een liftmonteur.

Een interessante nevenontwikkeling van de uitvinding van de lift is dat voorafgaand aan de komst van de lift de bovenste verdiepingen van hotels en appartementen zeer ongewild waren (niemand wilde traplopen), terwijl deze nu juist het meest in trek zijn: de penthouses!

Duurzaamheid

Duurzaamheid is de laatste jaren steeds belangrijker. Ook bij liften wordt steeds meer aandacht besteed aan het besparen van energie en vele liften hebben al een energielabel. Doordat liften niet alleen energie verbruiken tijdens het gebruik van de lift maar ook tijdens stilstand (soms wel 50 tot 75 % van het totale energieverbruik), valt er vaak veel te besparen door modernisatie.

Denk hierbij aan speciale standby-voorzieningen voor wanneer de lift stilstaat, energiebesparende motoren voor zuiniger energieverbruik en terugvoeding van energie waardoor de energie terugstroomt naar het netwerk en daarna voor andere doeleinden kan worden gebruik, zoals verlichting.