Nieuws

Houten vangrail doorstaat tests en is klaar voor praktijk

Na jaren van voorbereiding maakt de houten vangrail dit jaar zijn debuut langs de Nederlandse snelweg. De eerste locatie is de A 50 bij Veghel (Noord-Brabant). Tijdens de laatste Bouwbeurs in Utrecht kreeg de constructie de publieksprijs.

Utrecht – Omstreeks 1998 ontstond bij Rijkswaterstaat, Dienst Weg en Waterbouw, het idee om de vertrouwde stalen vangrails langs het hoofdwegennet deels te vervangen door houten geleiderails. Achterliggende gedachte was het stimuleringsprogramma ‘Meer hout in de bouw’, waarmee Rijkswaterstaat het duurzaam houtgebruik in de bouw met twintig procent wilde laten stijgen. Bovendien was de verwachting dat een goed ontworpen houten vangrail veiliger is voor het verkeer dan een stalen exemplaar zeker voor zwaardere voertuigen. Daarnaast wilde Rijkswaterstaat iets doen aan het feit dat het zink in de stalen constructie naar verloop van tijd weglekt naar het grondwater.

‘Diverse partijen hebben zich daarna bij het initiatief aangesloten’, zegt Ingrid de Pauw van ID-L, een ontwerpbureau voor duurzame productontwikkeling in Amsterdam. ‘Dat zijn TNO Bouw in Delft, het Centrum voor Lichtgewicht Constructies in Delft en ons bureau ID-L, dat vroeger KIEM Sustainable Innovations heette.’ Er kwam een heus onderzoeksproject waarvan Centrum Hout, TU Delft en Rijkswaterstaat de opdrachtgevers waren. Centraal stond de vraag een houten geleiderail te ontwerpen die minimaal hetzelfde veiligheidsniveau heeft als de huidige stalen vangrails en een levensduur haalt van minimaal twintig jaar. ‘Er werden vier varianten bekeken waarbij uiteindelijk één ontwerp is overgebleven. Inmiddels hebben de partijen de vereiste testfase afgerond en kan hij in de Nederlandse wegpraktijk worden ingevoerd.’

 

Azobé

De houten geleiderail is gemaakt van goedgekeurd duurzaam hardhout (merken azobé en ambelin vermelho). Een serie van deze houten palen is verankerd in de bodem met aan de bovenzijde afgeronde horizontale balken. Aan de wegzijden bevinden zich gebogen houten bogen, die bij een botsing met een auto of bus naar binnen klappen. Omdat deze bogen in verbinding staan met de palen daarachter neemt de houten vangrail een groot deel van de botsingsenergie op, waardoor de kans op ernstig letsel drastisch afneemt. Volgens de nieuw veiligheidseisen van de EU mogen er in personenauto’s geen ernstige gewonden vallen als het voertuig met 100 km/u, en onder een hoek van maximaal twintig graden, de constructie raakt. Dit heet in vakjargon ASI-waarde (Acceleration Severity Index). Voorts mag het voertuig na contact met de vangrail niet ongecontroleerd terugstuiteren op de weg. Voor bussen geldt als eis dat de centrale houten palen niet beschadigd mogen raken bij een aanrijding met 70 km/u.

De initiatiefnemers hebben sinds 1999 de houten vangrail uitgebreid onderzocht. Dat gebeurde via computermodellen om de dynamische belasting te bepalen, maar ook via crashtests op de RDW-testbaan in Lelystad. Hier liet men een kleine personenauto (900 kg) en een streekbus (13.000 kg) tegen de houten vangrail botsen. ‘Die full-scal botsproeven waren verre van eenvoudig’, aldus De Pauw. ‘Speciale sleepwagens brengen de testvoertuigen eerst op snelheid en koppelen dan de verbindingskabel los, waardoor de bus en personenauto tegen de geleiderail botsen. Uit die proeve is gebleken dat de houten vangrail zowel bij de auto als de bus aan de ASI-waarden voldoet.’ Zowel in de testvoertuigen als de houten vangrail bevond zich meetapparatuur, waaronder snelheidsopnemers.

In mei 2002 liep de testfase ten einde gingen de voorbereidingen van start voor een echte plaatsing langs een snelweg. De eerste locatie is de A 50 ter hoogte van Veghel (Noord-Brabant). Hier zal in de loop van 2005 in twee rijrichtingen een tracé van 800 en 200 meter worden gebouwd. Volgens De Pauw bestaan er ook plannen in Noord-Holland. Tijdens de uitreiking van de Nederlandse Bouwprijzen op 21 februari in Utrecht kreeg de houten geleiderail de publieksprijs. Een vertegenwoordiger van Rijkswaterstaat verklaarde bij de uitreiking dat deze constructie niet overal wordt toegepast. ‘Het zal vooral gaan om locaties waar de voordelen van houten vangrails het duidelijkst tot uitdrukking komen.’

Deel deze pagina
Gratis proefabonnement TW

Bestel nu GRATIS 2 proefnummers TW

Ontvang de nieuwsbrief, binnenkort 2 keer per week!

Meld je nu aan!

Rijkswaterstaat Meet & Greet Projectmanagement

Op 30 september om 16 uur organiseert Rijkswaterstaat een meet & greet voor (toekomstige) projectmanagers die willen weten hoe het is om aan grote infrastructurele projecten te werken bij Rijkswaterstaat. Neem kennis van ons Integraal Projectmanagement Model (IPM) en  spreek informeel met projectmanagers onder genot van een hapje en drankje.  Kijk hier voor meer informatie

Vision & Robotics

Vision & Robotics is hét onafhankelijke vakblad voor machinebouwers, system integrators en eindgebruikers van productielijnen in de maak- en agro-/foodindustrie. 

Graag meer lezen over onderwerpen zoals robotica, sensoren, kunstmatige intellegentie en nog veel meer klik hier

Vision & Robotics heeft ook een nieuwsbrief! klik hier om je in te schrijven.

TW online gratis voor jongeren

TW Investeert in technisch onderwijs

Leerlingen tot 18 jaar lezen gratis TW. Meld je aan en ontvang 23 online edities per jaar geheel gratis!

Naar boven