Nieuws

IBM heeft rijk weer alleen

IBM was in 1964 de eerste met mainframes. Concurrenten kwamen en gingen. Momenteel heeft Big Blue weer vrijwel het rijk alleen.

Amsterdam – Op 7 april 1964 introduceerde IBM de 360–serie, de eerste familie van onderling compatibele mainframes. Mainframe betekent niet meer dan ‘grote computer’. Het slaat op de vele borden met elektronica die in een metalen frame zijn geplaatst. In 1964 stond de chip nog in de kinderschoenen en waren die borden grotendeels gevuld met losse transistoren en weerstanden.

Ook vóór 1964 bouwde IBM al computers. Maar dat was enkelstuks-fabricage. De programmatuur was helemaal toegesneden op elke specifieke klant. Er waren grofweg twee lijnen: voor commerciële en voor technisch/wetenschappelijke doeleinden.

De 360 was, aldus IBM, de eerste general purpose computer. De familie bestond uit zes compatibele modellen computers en randapparatuur, zo wil het IBM-persbericht uit die tijd. Maar dat beeld is mooier dan het was. Het kleinste model, de 360/20, was nauwelijks een echte computer en ook niet compatibel met de rest van de familie. Hoewel IBM claimde dat alle computers op één en hetzelfde besturingssysteem draaiden, waren er in werkelijkheid drie besturingsprogramma’s.

De machine bestond uit printborden met maximaal twee lagen, werd geprogrammeerd met ponskaarten, het interne geheugen was opgebouwd uit duizen den ferrietkernen, en het externe geheugen bestond uit tape-units, bestuurd met vacuümtechnologie om het breken van de banden te voorkomen. Ponskaarten en ferrietkernen zijn al lang niet meer in zwang. Printkaarten tellen wel zeven à acht lagen. Tape wordt nog gebruikt als back-up geheugen, maar de besturing gebeurt door stapmotoren.

De rekenkracht is kleiner dan die van een huidige pda. Zou een bepaalde transactie vanaf 1964 tot nu toe op de oude 360 draaien, dan zou het nieuwste IBM-mainframe dezelfde bewerking in zes uur doen.

Na de 360 kwamen de 370, 380 en 390. Vorige week introduceerde IBM de z890, een mainframe voor middelgrote bedrijven.

Bij deze gelegenheid bleek dat het mainframe technisch volwassen is, technisch bevat deze machine namelijk niets nieuws. De rekenkracht kan op 28 niveaus worden afgestemd op de eisen van de gebruiker.

IBM had de eerste tien jaar de mainframe-markt alleen in handen. Vanaf begin jaren zeventig kwamen concurrenten met IBM-compatible mainframes, waaronder Burroughs, Univac, NCR, CDC, Honeywell, en later de Japanners Hitachi (dat Amdahl overnam, zie hieronder) en Fujitsu. Ze zijn bijna allemaal verdwenen; alleen Unisys is nog in de markt. IBM heeft weer vrijwel het rijk alleen.

 

 

Briljante hoofdontwerper

Gene Amdahl (1922, South Dakota) is hoofdontwerper van de IBM 360. Zijn werk is door opvolgers briljant genoemd. Het blad Computerworld beschouwt hem als éé n van de 25 belangrijkste pioniers van de computerwereld. De 360 is ruim tien jaar de belangrijkste moneymaker van IBM geweest.

Toch had Amdahl een haat-liefde-verhouding met IBM. Na zijn studie technische natuurkunde treedt hij in 1952 in dienst bij IBM. Hier bouwt hij de eerste op transistors gebaseerde computer van IBM. Na enkele teleurstellingen verlaat hij het bedrijf in 1956, om er in 1960 terug te keren. Na zijn werk aan de 360 wordt hij IBM Research Fellow en kan hij zijn eigen onderzoek doen. In 1969 wordt hij directeur van IBM’s Advanced Computing Systems Laboratory. Maar hij vindt bij het management geen gehoor voor zijn pleidooi om nog grotere computers te bouwen.

Daarom verlaat hij IBM opnieuw om in 1970 zijn eigen bedrijf, Amdahl Corporation, op te richten. In 1975 presenteert hij de Amdahl 470 V/6. Gedurende de volgende jaren speelt hij haasje-over met IBM wie het snelste, kleinste en goedkoopste mainframe heeft. Het bedrijf Amdahl wordt een succes, maar Gene zelf krijgt kritiek omdat hij de ontwikkeling van zijn machines laat financieren door het Japanse Fujitsu in ruil voor mainframe-kennis. In 1980 keert hij Amdahl de rug toe.

In de jaren daarna richt Amdahl nog drie keer een bedrijf op, waarvan de eerste door pech met de bouw van een fabriek, en de tweede vanwege slechte chips niet van de grond kwamen. Hoe het zit met het derde bedrijf, het in 1996 opgerichte Computer Data Servers, waarin hij de techniek van mainframes en pc’s probeert te combineren, is niet duidelijk.

Deel deze pagina
Gratis proefabonnement TW

Bestel nu GRATIS 2 proefnummers TW

Ontvang de nieuwsbrief

Meld je nu aan!

Vision & Robotics

Vision & Robotics is hét onafhankelijke vakblad voor machinebouwers, system integrators en eindgebruikers van productielijnen in de maak- en agro-/foodindustrie. 

Graag meer lezen over onderwerpen zoals robotica, sensoren, kunstmatige intellegentie en nog veel meer klik hier

Vision & Robotics heeft ook een nieuwsbrief! klik hier om je in te schrijven.

TW online gratis voor jongeren

TW Investeert in technisch onderwijs

Leerlingen tot 18 jaar lezen gratis TW. Meld je aan en ontvang 23 online edities per jaar geheel gratis!

Naar boven