Nieuws

Nieuwheidsonderzoek in ere herstellen

Om het octrooisysteem toegankelijker te maken is in 1995 het zesjarig octrooi ingevoerd. Om het octrooisysteem mkb-vriendelijker te maken wordt het binnenkort weer afgeschaft. Volgt u het nog?

Afschaffing van het zesjarig octrooi wordt algemeen toegejuicht, maar het grootste manco van het huidige Nederlandse octrooisysteem is dat octrooien altijd worden toegekend, ook als het nieuwheidsonderzoek – bij het twintigjarig octrooi – uitwijst dat er niks nieuws aan het patent is.
Afschaffen van het zesjarig octrooi maakt deel uit van een reeks maatregelen die staatssecretaris Van Gennip (EZ) wil nemen om het Nederlands octrooisysteem te verbeteren. Daarnaast zal het ‘ongetoetste’ – een eufemisme voor ‘afgewezen’ – twintigjarig octrooi worden voorzien van een ‘written opinion’. De taks op nieuwheidsonderzoek wordt verlaagd maar die voor het bezitten van een patent verhoogd, de voorlichting rond octrooien zal worden verbeterd, en octrooigemachtigden zullen meer inzicht moeten geven in hun werk en de prijsvorming.
Het Nederlands octrooisysteem is namelijk te duur, te complex en te tijdrovend, constateert EZ op basis van onderzoek. Het streven is om octrooien snel, goedkoop en eenvoudig te kunnen verkrijgen.
Er worden jaarlijks nog zo’n 2500 Nederlandse octrooien toegekend, met name aan uitvinders en kleine/middelgrote bedrijven. Grote ondernemingen kiezen meteen voor een Europees of wereldoctrooi.
Van Gennip ontvouwde haar plannen nog voordat het kabinet Balkenende II viel. Nu inmiddels het derde kabinet Balkenende is geïnstalleerd, zal zij waarschijnlijk in september een wetsontwerp ter wijziging van de Nederlandse Octrooiwet 1995 indienen.
Het zesjarig octrooi is een exces. Het idee was destijds, net als nu, om snel en goedkoop een octrooi te kunnen verkrijgen. Maar omdat er geen nieuwheidsonderzoek wordt gedaan, weet niemand wat zo’n octrooi, dat altijd wordt toegekend, waard is. Pas als een derde het aanvecht voor de rechter blijkt of het stand houdt. Het gevolg is dat er momenteel honderden zo niet duizenden octrooien zonder waarde in omloop zijn. Het is goed dat hier een eind aan komt, maar eigenlijk had het zesjarig octrooi – een Nederlands buitenbeentje – nooit ingevoerd mogen worden.
Voor het verkrijgen van een twintigjarig octrooi wordt wel een nieuwheidsonderzoek gehouden. Maar ook als dit negatief uitvalt kan de aanvrager toch een octrooi op zijn naam laten zetten. Aan een dergelijk ‘ongetoetst’ patent moet sinds 1 juli een – door de overheid betaalde – ‘written opinion’ worden toegevoegd die duidelijk maakt wat de status van dit octrooi is.
Voor de duidelijkheid en begrijpelijkheid van het octrooisysteem was het echter beter geweest als Van Gennip een stap verder was gegaan: octrooien worden niet meer worden toegekend bij een negatief nieuwheidsonderzoek. De octrooiwereld heeft het afgelopen decennium dit onderzoek als basis voor een octrooi min of meer losgelaten. Aan één kant begrijpelijk: nieuwheidsonderzoek is tijdrovend en duur, dat komt de toegankelijkheid niet ten goede. Maar het legt de bijl aan de wortel van het octrooisysteem. Onterecht verleende octrooien geven meer problemen dan ze oplossen.
Los van dit alles geldt dat het om de tien jaar herzien van de octrooiwetgeving geen goede zaak is. Octrooien gedijen bij een juridisch kader dat decennia stand houdt. Voltrekken de veranderingen zich te snel, dan moet bij elk octrooi worden vermeld onder welke wet het tot stand is gekomen. Dat is ongewenst. De vorige octrooiwet vóór die uit 1995 dateerde van 1911.

Ontvang de nieuwsbrief, binnenkort 2 keer per week

Meld je nu aan!

Gratis proefabonnement TW

Bestel nu 2 gratis proefnummers TW