Nieuws

Polen speelt sleutelrol in EU

Zonder Polen zou de komende uitbreiding van Europese Unie op een fiasco zijn uitgelopen. Door zijn geografische ligging en de ruim 38 miljoen inwoners speelt het land een cruciale rol in het ‘nieuwe Europa’.

Dat de reus het niet altijd wint van Kleinduimpje is bekend. Neem nu de verbeten strijd die Polen (38,3 miljoen inwoners) en Slowakije (5,4 miljoen) de afgelopen maanden voerden om een nieuwe fabriek van de Zuid-Koreaanse autoproducent Hyundai, een investering van 1,5 miljoen euro. Slowakije won deze strijd van zijn grote noorderbuur, mede dankzij de aantrekkelijke fiscale maatregelen en de lagere loonkosten. Het doet sterk denken aan de felle concurrentiestrijd tussen Wales en Ierland in de jaren negentig om Amerikaanse en Japanse high-techbedrijven binnen te halen.

Volgens dr. M.W.E. van Dam, directeur van ITPS (International Trade and Promotion Services) in Den Haag, zal de strijd om Westerse industrieën nog feller worden. Daar komt nog bij dat ook landen als Roemenië, Wit-Rusland en Oekraïne zich beginnen te roeren. ‘Deze landen zijn weliswaar geen lid van de EU maar de lonen liggen daar nog een stuk lager dan in Polen of Slowakije.’ ITPS helpt het middenen kleinbedrijf in Centraal en Oost-Europa en ondersteunt negen bilaterale kamers van koophandel, waaronder de NederlandsPoolse Kamer.

Samen met veel anderen meent Van Dam dat Polen cruciaal is voor de uitbreiding van de EU. De tien nieuwe lidstaten hebben samen 74 miljoen inwoners, waarvan de meerderheid in Polen woont. Ook de geografische ligging van Polen weegt zwaar: dichtbij West-Europa, Scandinavië èn de voormalige Sovjet Unie. In tegenstelling tot Tsjechië en Hongarije heeft het land belangrijke zeehavens als Gdansk en Gdynia, terwijl het in Silezië over enorme steenkoolvoorraden beschikt. Van oudsher is Polen sterk in staalproductie, chemie, machinebouw en metaalbewerking.

Daar is de laatste jaren de elektronicaindustrie bijgekomen.

 

Technische universiteiten

Belangrijk voordeel is ook dat Polen een relatief jonge, hoogopgeleide bevolking heeft. Het Ministerie voor Wetenschappelijk Onderzoek en Informatietechnologie meldt dat er zeventien technische universiteiten zijn met 344.000 studenten in 2002-2003. Daarvan is de Wroclaw Technical University met 42.000 studenten de grootste. Andere grote tu’s zijn te vinden in Warschau, Katowice, Lodz, Poznan en Krakau, dat naast een ‘normale’ tu ook een speciale universiteit heeft voor mijnbouw en metallurgie. De populairste studies zijn computerengineering, elektronica en telecommunicatie, automatisering en robotica.

Van Dam: ‘Met een werkloosheid van achttien procent zijn er voldoende gemotiveerde arbeidskrachten voorhanden. Omdat tijdens de communistische periode zaken als management, marketing en logistiek nauwelijks zijn ontwikkeld, liggen daar kansen voor Nederlandse bedrijven. Zeker nu de Poolse overheid volop bezig is staatsbedrijven te privatiseren. Om dat tot een succes te maken is er buitenlandse managementervaring nodig om de arbeidsproductiviteit te verhogen en de organisatie efficiënter te maken.’

Een van de belangrijkste nadelen van

Polen is de slechte infrastructuur, een erfenis van veertig jaar communistisch wanbeleid. Met steun van de Europese fondsen is de Poolse overheid bezig om overal snelwegen te bouwen. Dat verklaart waarom grote Nederlandse ingenieursbureaus als Arcadis, Grontmij en DHV sinds de jaren negentig aanwezig zijn met eigen vestigingen. Van Dam: ‘De ingenieursbureaus waren samen met Philips en Akzo Nobel de pioniers.’

 

Philips keert terug

Voor Philips is Polen geen onbekend terrein, want in 1923 opende het bedrijf hier zijn eerste gloeilampenfabriek buiten Nederland. In 1944 werden de vier Philipsfabrieken volledig verwoest. In 1946 vielen de herbouwde fabrieken in handen van de communisten.

In 1991 keerde Philips terug in Polen en is nu een van de grootste buitenlandse investeerders met een totaalbedrag van vierhonderd miljoen euro. Naast het hoofdkantoor in Warschau heeft Philips zes fabrieken in Bielkso-Biala, Pila, Ketrzyn, Pabianice, Kwidzyn, Wroclaw en Bialystok. Het gaat hierbij vooral om Philips Consumer Electronics en Philips Lighting, waar onder andere diverse soorten lampen, armaturen, kleurentelevisies, stofzuigers en koffiezetapparaten worden gemaakt. In Pila (3800 medewerkers) bevindt zich tegenwoordig de grootste fabriek van Philips Lighting wereldwijd. In Wroclaw maakt Philips softwareproducten.

Ingenieursbureau DHV startte in 1992 met een dochteronderneming in Warschau. Er werken nu zeventig mensen, vrijwel uitsluitend Polen. DHV Polska houdt zich vooral bezig met het ontwerp van waterzuiveringsinstallaties en met ontwerp van en toezicht bij de bouw van snelwegen. Ing. Louis Wetsteijn is werkzaam bij de business unit Transport, Urban en Infrastructuur van DHV en tot 2005 in Polen gestationeerd.

‘We zijn actief op twee tracé’s van de nieuwe snelweg tussen Wroclaw en Krakau. Zo houden we toezicht op de bouw van zeventien kilometer snelweg tussen Nogowczycze en Kleszczów.’ Voorts werkt DHV aan een verkeersstudie voor de stad Wroclaw, een nieuwe weg bij Gdansk en de ringweg S-70 rond Warschau.

Collega ir. Rob den Haan is sinds 2001 als kwaliteitsmanager van DHV Mobiliteit en Infrastructuur werkzaam in Polen. Hij was onder andere betrokken bij het opzetten van een informatie en waarschuwingssysteem voor drie waterschappen in Wroclaw, Gliwice en Krakau. Deze gebieden hadden in 1997 ernstig te lijden van de overstromingen van de Oder. Met steun van de Wereldbank kon er een computersysteem worden ontwikkeld, gebaseerd op een geografisch informatiesysteem en meteorologische gegevens.

Over zijn ervaringen met Poolse ingenieurs zegt Wetsteijn: ‘Er is een duidelijk verschil tussen ingenieurs onder en boven de veertig jaar. Beide groepen hebben een hoog theoretisch kennisniveau, alleen hebben de jongeren veel meer internationale ervaring.’

Ir. Henry Nosewicz studeerde van 1977 tot 1982 civiele techniek/bouwkunde in Krakau. Na zijn studie werkte hij onder ander bij Gomex in Katowice, een aannemer met een eigen ingenieursbureau. In 1988 emigreerde hij met zijn Duitse vrouw naar Duitsland. Vanaf 1994 is hij projectmanager bij de Bouwdienst van Rijkswaterstaat in Tilburg. Gevraagd naar de verschillen tussen Polen en Nederland aarzelt hij een beetje.

‘Ik heb in Polen gewerkt tijdens de communistische periode, dus ik ben niet zo goed op de hoogte van de laatste veranderingen. Ik weet nog dat betonstorters meer verdienden dan ingenieurs. Het was soms lastig werken met verouderde apparatuur. Aan het niveau lag het niet, want de technische universiteiten in Polen staan internationaal goed aangeschreven.’

 

 

 

***Kader***

Kerncijfers Polen

Oppervlakte: 311.094 km2 (7,5 x Nederland)

Bevolking: 38,3 miljoen (in 2002)

BBP: 174 miljoen euro (2002), waarvan dienstensector 63,9 %, industrie 25,3 %, bouw 7,5 %, landbouw 3,3 %.

Belangrijkste exportproducten: machines, transportmiddelen, delfstoffen en elektronica Aantal TU’s: 17, waarvan Wroclaw (42.089) en Warschau (31799) de grootste zijn. Totaal 344,300 studenten (studiejaar 2002-2003)

Deel deze pagina
Gratis proefabonnement TW

Bestel nu GRATIS 2 proefnummers TW

Ontvang de nieuwsbrief, binnenkort 2 keer per week!

Meld je nu aan!

Rijkswaterstaat Meet & Greet Projectmanagement

Op 30 september om 16 uur organiseert Rijkswaterstaat een meet & greet voor (toekomstige) projectmanagers die willen weten hoe het is om aan grote infrastructurele projecten te werken bij Rijkswaterstaat. Neem kennis van ons Integraal Projectmanagement Model (IPM) en  spreek informeel met projectmanagers onder genot van een hapje en drankje.  Kijk hier voor meer informatie

Vision & Robotics

Vision & Robotics is hét onafhankelijke vakblad voor machinebouwers, system integrators en eindgebruikers van productielijnen in de maak- en agro-/foodindustrie. 

Graag meer lezen over onderwerpen zoals robotica, sensoren, kunstmatige intellegentie en nog veel meer klik hier

Vision & Robotics heeft ook een nieuwsbrief! klik hier om je in te schrijven.

TW online gratis voor jongeren

TW Investeert in technisch onderwijs

Leerlingen tot 18 jaar lezen gratis TW. Meld je aan en ontvang 23 online edities per jaar geheel gratis!

Naar boven