Opinie&Analyse

Gevangen in het gasnet

Herman Damveld | donderdag 10 september 2015
Energie, Beleid & Bedrijfsvoering

Nederland heeft het Groninger aardgas jarenlang gezien als een soort knapzak van Douwe Dabbert, waar je kunt uithalen wat je nodig hebt, maar steeds duidelijker wordt hoe de Staat zich heeft laten vangen in het eigen gasnet. 

Los van alle discussies rond verantwoordelijkheid, veiligheid en financiën, zet het terugschroeven van de productie Nederland voor een groot politiek probleem.

Deze week pleitten Groningers bij de Raad van State voor een maximale gaswinning van 12 miljard m3 per jaar vanwege de veiligheid. De gascontracten met het buitenland bedragen volgend jaar echter 30 miljard m3 Gronings gas. Zonder gas van Groninger kwaliteit zitten 7 miljoen huishoudens in België, Frankrijk en Duitsland in de kou. Het enige alternatief is gas invoeren uit Rusland, omzetten in pseudo-Gronings gas door er stikstof aan toe te voegen en het dan weer exporteren. De Russische president Poetin moet kortom onze vriend blijven.

De Nederlandse beleidsmakers erkennen vanaf 1993 het verband tussen aardgaswinning en aardbevingen, maar hebben daar geen lering uit getrokken. Wel hebben ze € 274 miljard aan aardgasbaten ingeboekt. De politici konden dit doen omdat aardgas jarenlang onomstreden was. Immers, aardgas is minder vervuilend dan kolen of kernenergie. Ook milieuorganisaties kenden aan aardgas een belangrijke rol toe totdat Nederland omgeschakeld zou zijn naar duurzame energie. Aardgas zorgt nu voor 43 % van het primaire energiegebruik van Nederland, terwijl slechts 5 % uit duurzame bronnen komt.

Daar komt nog bij dat regeringen van welke samenstelling dan ook jarenlang deden of de gasvoorraad oneindig was. Maar pakweg twintig jaar geleden las ik in de Jaarverslagen van de Gasunie gegevens over de voorraden. Daar heb ik toen voor TW over geschreven. Destijds was de uitkomst dat we rond 2025 - 2030 door de voorraad heen zouden zijn. Dat bracht mij tot de overtuiging dat we snel naar duurzame energie zouden moeten omschakelen. Maar dat is niet gebeurd. Integendeel, de gaswinning ging vrolijk door, zodat nu het einde van de voorraad in zicht komt.

Het Groningen-veld bevatte aanvankelijk een aangetoonde en economisch winbare voorraad van 2.800 m3 aardgas. Daarvan is tot begin 2015 bijna 2.116 miljard m3 gewonnen, zodat nog 684 miljard m3 overbleef. En er zit nog gas in de kleine velden. Volgens het ministerie van Economische Zaken gaat dat om een bewezen voorraad van 212 miljard m3. De som van de aangetoonde voorraad van het Groningen-veld en de kleine velden bedraagt, iets afgerond naar boven, 900 miljard m3.

Dat zetten we af tegen de vraag. De exportcontracten tot eind 2029 zijn zo’n 300 miljard m3  Groningen-gas en 60 miljard m3 uit kleine gasvelden. Het Nederlandse gasverbruik tot eind 2029 wordt geschat op 600 miljard m3 gas. Tot eind 2029 is de totale vraag 960 miljard m3, dat is meer dan de Nederlandse voorraad.

Rond 2030 daalt echter ook de gaswinning in Noorwegen. Vooral Rusland is dan onze redder in nood, een ongemakkelijk vooruitzicht.

Ontvang de nieuwsbrief, binnenkort 2 keer per week

Meld je nu aan!

Gratis proefabonnement TW

Bestel nu 2 gratis proefnummers TW