Trump, Kamp & Kolen | Technisch Weekblad
Opinie&Analyse

Trump, Kamp & Kolen

Trumps belofte om de kolenindustrie nieuw leven in te blazen is even dom als onhaalbaar. Maar het past Nederland niet om daar iets van te vinden.

Uit de eerste weken van president Trump rijst een ontluisterend beeld van intolerantie, paranoïa en leugenachtigheid. Met deze ‘waarden’ als basis is hij druk bezig op allerlei terreinen vaak moeizaam tot stand gekomen vooruitgang terug te draaien.

Dat laatste geldt ook voor de omgang met onze natuurlijke hulpbronnen. Trump schuift de wetenschappelijke consensus over klimaatverandering achteloos terzijde en probeert zijn dwaze belofte aan Amerikanen om kolenbanen terug te brengen, in te lossen. ‘Get ready because you’re going to be working your asses off!’ zei hij met de bekende retoriek tijdens zijn campagne. Het milieu speelt geen rol in zijn overwegingen en duurzame energie wordt gemarginaliseerd.

Maar de meeste deskundigen geloven niet in een opleving van kolen en verwerpen Trumps idee dat het de nek omgedraaid is door subsidies op duurzame energie. ‘The coal industry is being pounded by market forces, not regulation’, zei James Van Nostrand van het Center for Energy and Sustainable Development. En veel van de ‘verdwenen banen’ zijn helemaal niet weg, maar geautomatiseerd, analyseerde onze VS-correspondent Teake Zuidema eerder al. Daarnaast zijn er in de VS onvoldoende centrales in bedrijf die nog kolen kunnen verstoken: vorig jaar sloten er 94, dit jaar naar verwachting 40. Investeringsbanken zullen niet in de rij staan om voor miljarden nieuwe kolencentrales te gaan bouwen. Ook omdat de industrieën die om kolen vroegen, inmiddels sterk zijn gekrompen. En dan is er nog het goedkope Amerikaanse schaliegas, dat in veel gevallen direct met kolen concurreert.

Het echte probleem is dat Trump het wel gaat proberen. Hij gaat de energiemarkt met subsidies en regelingen naar zijn hand proberen te zetten. De eerste tekenen zijn er al en staten die glorietijden hebben gekend dankzij kolen, volgen hem op de voet. Wyoming wil een wet invoeren die $ 10 boete zet op elke megawattuur elektriciteit uit wind- en zonne-energie.  

Maar het past ons niet om daar iets van te vinden. De Nederlandse overheid ontregelt de markt al decennia met niet te verdedigen lage belastingen op grootverbruikers van elektriciteit, waardoor er nauwelijks druk is om te investeren in duurzame energie; de VS en zelfs China doen dat eerlijker. Het beleid rond terugleververgoedingen en subsidiëring van ontluikende duurzame initiatieven zwalkt, om maar te zwijgen over de soap rond het bouwen of sluiten van kolencentrales. De laatste stand van zaken is dat minister Kamp vorige week liet weten dat hij voorlopig geen heil ziet in het sluiten van de laatste vijf kolencentrales in Nederland.

De voorspelbare partijen waren er als de kippen bij om hun kritiek in grote bewoordingen te uiten, maar Kamps argumenten snijden tot op zekere hoogte wel degelijk hout: het is kapitaalvernietiging en duur. En er is simpelweg backup-capaciteit nodig voor de wisselende opbrengsten uit zon en wind; dan maar uit de schoonste en efficiëntste kolencentrales binnen de EU. 

Kamps voorgangers hadden natuurlijk lang geleden al visie moeten tonen en de overschakeling op duurzame opwekking in gang moeten zetten.

Dan hadden we alleen licht geamuseerd over kolen gepraat omdat die gekke Trump de VS terug in de twintigste eeuw wil werpen met een archaïsche brandstof die wij alleen kenden uit onze herinnering.

Ontvang de nieuwsbrief, binnenkort 2 keer per week

Meld je nu aan!

Gratis proefabonnement TW

Bestel nu 2 gratis proefnummers TW