Wetenschappers laten de lezer wel erg hard werken | Technisch Weekblad
Opinie&Analyse

Wetenschappers laten de lezer wel erg hard werken

Ik heb twee weken geleden de laatste review gedaan (samen met honderden andere wetenschappers) van het nieuwe Assessment Report van het IPCC. Dat is hét rapport waarin de wetenschap voor de rest van de wereld op een rijtje zet hoe het staat met het klimaat en hoe we zoveel mogelijk leed in de toekomst kunnen voorkomen.

Aan de ene kant vervult me dat met trots: dat we er als mensheid in slagen om één rapport te schrijven met breed gedragen wetenschappelijke inzichten rond klimaatverandering. Aan de andere kant vervult het me met schaamte. En daar wil ik het toch even over hebben.

Want laten we wel wezen: 5000 pagina's in PDF files, dat is toch niet meer van deze tijd? Het is alsof je in het internet-tijdperk een papieren encyclopedie uitbrengt. Dit moet toch gewoon een Wikipedia-achtige website zijn tegenwoordig?

En ik snap dat wetenschap vooral grondig moet zijn en niet zozeer snel. Maar dat je updates van de tekst eens in de vijf jaar doorvoert vind ik wel érg langzaam. Dat is in deze tijd van Wikipedia en over-the-air-updates van software toch eigenlijk niet acceptabel?

Dan de vermelding van bronnen waarop het rapport is gebaseerd. Ik heb niet kunnen checken wat de aannames waren in de IAMs (Integrated Assesment Models), want die worden pas na publicatie bekend gemaakt weet ik nu. Ik weet wel dat nieuwe technologie in die modellen vaak vele jaren achterloopt zodat zon, wind en batterijen steevast veel te duur worden ingeschat. En de onderliggende wetenschappelijke artikelen kan je vaak alleen raadplegen als: je veel geld betaalt; je een geschikt universiteitsaccount hebt; of als je de site Sci-Hub gebruikt die in veel landen illegaal is. Dan denk ik: klimaatwetenschap die geschreven is met onze belastingcenten zou toch gewoon voor iedereen toegankelijk moeten zijn?

Op de inhoud mag ik niet ingaan, maar in het algemeen kan ik over wetenschappelijke publicaties wel zeggen: de meeste wetenschappers zijn goede onderzoekers maar slechte schrijvers. De zinnen zijn veel te lang en staan vol met jargon en tangconstructies. Verder is er een verhaal opgebouwd op een manier die de lezer meeneemt. Om de tegenlezer van mijn eerste boek aan te halen: 'Je laat de lezer er wel erg voor werken.' (Dat boek heb ik toen helemaal herschreven.)

Ik vind wetenschap hartstikke belangrijk. Het is de beste manier van waarheidsvinding die we hebben en dat is in deze tijd van nepnieuws hard nodig. Maar veel te vaak blijft wetenschap hangen in de ivoren toren - vaak zelfs een klein kamertje binnen de ivoren toren - puur omdat we de lezer er wel erg voor laten werken.

 

Ontvang de nieuwsbrief

Meld je nu aan!

Gratis proefabonnement TW

Bestel nu 2 gratis proefnummers TW